Gweithgareddau Prifysgol Abertawe ar faes Eisteddfod Genedlaethol Sir Conwy 2019

Mae Prifysgol Abertawe yn falch o noddi’r Babell Lên yn Eisteddfod Genedlaethol Sir Conwy 2019 eleni.

Mae gwahoddiad i bob cyn-fyfyriwr i fynychu Darlith Goffa Hywel Teifi yn y Babell Lên ar ddydd Iau, 8 Awst am 11.00 a fydd yn cael ei thraddodi eleni gan yr Athro Gwynedd Parry, Adran y Gymraeg, Prifysgol Abertawe ar y testun Helbulon Cyfreithiol Beirdd a Llenorion Dyffryn Conwy.Bydd derbyniad i gyn-fyfyrwyr a chyfeillion y Brifysgol yn dilyn y ddarlith yng nghwmni Huw Chiswell.

Ymhlith y digwyddiadau sy’n cael eu cynnal yn y Babell Lên gan Brifysgol Abertawe yn ystod yr wythnos mae: 

Emyr Humphreys yn 100 - Llenor Dihafal | Dydd Llun 5 Awst, 12.45pm

I nodi pen-blwydd Emyr Humphreys yn 100 eleni, bydd yr Athro M. Wynn Thomas, deiliad Cadair Emyr Humphreys Llenyddiaeth Saesneg Cymru ym Mhrifysgol Abertawe, yn cynnig golwg ar ei fywyd a’i waith. 

Y graig yn sownd o dan ein traed | Dydd Mawrth 6 Awst, 12.45pm

Rhai o brif gyfansoddwyr Cymru, a chyfeillion Prifysgol Abertawe – Dewi Pws Morris, Cleif Harpwood a Huw Chiswell yn trafod dylanwad lle a chymuned ar eu caneuon a’u cerddi.

Byw Iaith | Dydd Mercher 7 Awst, 12.45pm

Y Prifardd Aneirin Karadog, myfyriwr PhD yn Adran y Gymraeg, Prifysgol Abertawe a’r Prifardd Twm Morys yn sgwrsio am fyw yn Llydaw, ac yn trafod cyfrol newydd Aneirin o’r enw 'Byw Iaith: taith i fyd y Llydaweg' (Gwasg Carreg Gwalch). Yn cynnwys cerddi am Lydaw a dyddiadur teuluol o'u cyfnod yn byw yno dros y flwyddyn ddiwethaf, mae’r gyfrol yn dangos, er gwaetha'r darogan gwae, fod yna bobl sy’n byw eu bywydau yn Llydaweg heddiw.

Darlith Goffa Hywel Teifi – Helbulon Cyfreithiol Beirdd a Llenorion Dyffryn Conwy | Dydd Iau 8 Awst, 11am

Yr Athro Gwynedd Parry, Adran y Gymraeg, Prifysgol Abertawe. Ac yntau wedi ei fagu ym Melin-y-Coed, bydd Gwynedd Parry yn tynnu ar ffrwyth ei gyfrol newydd wrth iddo sôn am brofiadau a phrofedigaethau cyfreithiol rhai o feirdd a llenorion enwog bro'r Eisteddfod.

Yn ogystal â digwyddiadau’r Babell Lên, mi fydd staff y Brifysgol yn cynnal digwyddiadau ledled y maes, gan gynnwys:

Elena Puw Morgan – awdures leol o flaen ei hoes | Cymdeithasau 1 | Dydd Gwener 9 Awst, 11am

Yn sgil ail-gyhoeddiad diweddar y nofel unigryw Nansi Lovell gan Honno, sy’n gofnod o berthynas Elena Puw Morgan â’r Romani Cymreig yng ngogledd Cymru yn ystod hanner gyntaf yr ugeinfed ganrif, bydd wyresau yr awdures, Dr Angharad Puw Davies (Ysgol Feddygaeth Prifysgol Abertawe) a Dr Mererid Puw Davies (UCL) yn sgwrsio am ei gwaith a’i bywyd.

Tai haf – Polisi i Gymru | Cymdeithasau 2 | Dydd Llun 5 Awst, 3pm

Dr Simon Brooks o Academi Morgan, Prifysgol Abertawe yn trafod ei ymchwil i effaith tai haf gyda Gweinidog Cysgodol Plaid Cymru dros Addysg a'r Iaith Gymraeg ac Aelod Cynulliad Arfon, Siân Gwenllian.

Creu Dinasyddiaeth i Gymru | Cymdeithasau 1 | Dydd Mercher 7 Awst, 3.30pm

Dr Gwennan Higham, o Adran y Gymraeg, Prifysgol Abertawe a  Dr Angharad Closs Stephens o Adran Ddaearyddiaeth, Prifysgol Abertawe yn trafod eu hymchwil ar hawliau iaith lleiafrifoedd a mewnfudwyr gyda’r Comisiynydd Cymraeg newydd, Aled Roberts.

Cydraddoldeb i Fenywod – a fu cynnydd? | Cymdeithasau 1 | Dydd Gwener 9 Awst, 3pm

Y bwlch cyflog, gwahaniaethu, diffyg menywod mewn rolau arweiniol o fewn academia, gwleidyddiaeth a pholisi cyhoeddus  – beth yw gwir effaith ymgyrchoedd diweddar ar gyfartaledd? Trafodaeth rhwng Dr Gwenno Ffrancon (Cyfarwyddwr Academi Hywel Teifi, Prifysgol Abertawe),  Dr Sarah Morse (Cymdeithas Ddysgedig Cymru), Helen Antoniazzi  (Chwarae Teg) ac Angharad Penrhyn Jones (awdur, sylwebydd a chyd-olygydd O’r Pedwar Gwynt).      

Meddygon yr Enaid: Seicdreiddiad yn y Gymraeg, 1920–1970  | Cymdeithasau 1 | Dydd Mercher 7 Awst | 11am

Lansiad Cyfrol Llion Wigley – ‘Yr Anymwybod Cymreig: Freud, Dirfodaeth a’r Seice Cenedlaethol’

Cyfres Safbwyntiau Gwasg Prifysgol Cymru, golygwyd gan yr Athro Daniel G. Williams.

Her Nesa’r Hinsawdd | Sinemaes | Dydd Mercher 7 Awst, 11am

Dangosiad a thrafodaeth Her Nesa’r Hinsawdd gyda’r Athro Siwan Davies yng nghwmni Dr Elin Rhys.

Trefnir gan BAFTA Cymru.

‘Ac wedi elwch...’ Golwg feirniadol ar ganlyniadau’r Rhyfel Mawr | Cymdeithasau 2 | Dydd Mawrth 6 Awst, 9.30am

Mi fydd Dr Aled Eurig o Academi Morgan Prifysgol Abertawe yn sgwrsio â Syr Deian Hopkin.

‘Groeg, Rhufain – a Llanrwst: Dyffryn Conwy a’r Clasuron’ | Pabell y Cymdeithasau 2 | Dydd Mawrth 6 Awst,  4.30pm

Darlith gan yr Athro Emeritws Ceri Davies.

'Wado'r hen Germans': Profiadau tri brawd o Abertawe yn y Rhyfel Mawr | Y  Lle Hanes | Dydd Sadwrn 3 Awst 4.30pm

Ymunwch â Gethin Matthews wrth iddo drafod ei gyfrol Having a Go at the Kaiser sy’n cynnwys dros gant o lythyrau a anfonodd tri brawd gartref yn ystod y Rhyfel Mawr, ynghyd ag amrywiaeth o ddeunydd arall a ddarganfuwyd mewn casgliadau teuluol. Bydd cyfle i weld lluniau o’r tri brawd o Fynyddbach ar gyrion Abertawe, a’u hymgais i gadw’r rhwymau teuluol yn gryf a meithrin eu hunaniaeth fel sifiliaid nes daw’r amser iddynt roi’r gorau i’w gwisgoedd milwrol.

Y Gyfraith yn ein Llên | Cymdeithasau 1  | Dydd Iau 8 Awst, 2pm

Bydd Dei Tomos yn cadeirio trafodaeth o gyfrol newydd Yr Athro Gwynedd Parry, Y Gyfraith yn ein Llên, yng nghwmni’r awdur ynghyd â’r Prifardd Emyr Lewis. Cynhelir y sesiwn gan Wasg Prifysgol Cymru mewn partneriaeth â Chymdeithas Ddysgedig Cymru.

Tudur, Trump a’r Teulu | Cymdeithasau 2 | Dydd Llun, 5 Awst 3.30pm

Lansiad Parcio, cyfrol newydd o gerddi’r Prifardd Tudur Hallam o Adran y Gymraeg.